آشتی سعودی-امارات بازتاب هماهنگی عملیاتی در برابر حملات حُوثی و فشار ایران است، نه بازسازی اعتماد. ریاض و ابوظبی در مورد یمن همسو شدهاند در حالی که اختلافات عمیقتر بر سر اوپک، مسائل مالی و استراتژی منطقهای همچنان حلنشده باقی مانده است.
آشتی سعودی-اماراتی بهدلیل تهدید حوثیها
در 29 سپتامبر، معاون رئیسجمهور و معاون نخستوزیر امارات متحده عربی، منصور بن زاید النعیمان، از عربستان سعودی دیدن کرد و با ولیعهد محمد بن سلمان و برادرش، وزیر دفاع شاهزاده خالد بن سلمان، دیدار کرد. به نظر میرسید این دیدارها با هدف تأیید بازگشت همکاری میان عربستان سعودی و امارات متحده عربی، بهویژه در موضوع یمن، پس از برخورد خصمانه آنها بر سر این کشور در اواخر 2025 انجام شده است. شعلهور شدن دوباره جنگ داخلی در یمن، ازسرگیری حملات حوثیها به عربستان سعودی و تنشهای منطقهای مداوم با ایران، به نظر میرسد محاسبه راهبردی در ریاض و ابوظبی را دستکم برای زمان حاضر به نفع هماهنگی عملیاتی به جای مقابله تغییر داده باشد.

اختلاف دیدگاه ریاض و ابوظبی
اگرچه عربستان سعودی و امارات دو عضو مهم ائتلاف عربی بودند که در مارس 2015 به طور نظامی وارد یمن شدند، این دو کشور بهتدریج از یکدیگر فاصله گرفتند، زیرا از گروههای متفاوت و گاهی رقیب در میدان حمایت کردند. تا سال 2019، زمانی که امارات از خطوط مقدم در یمن عقبنشینی کرد و گروههای مورد حمایت سعودی و امارات در عدن با هم درگیر شدند، تفاوت رویکردها بهوضوح در میدان و در منظر عمومی قابل مشاهده بود.
تنشها تا حد زیادی کنترل شده باقی ماند تا دسامبر 2025، زمانی که نیروهای شورای انتقالی جنوبی مورد حمایت امارات وارد استانهای شرقی حضرموت و مهرا شدند و کنترل عملیاتی بر بخش بزرگی از جنوب یمن برقرار کردند. این اقدام بهعنوان عبور از خط قرمز در ملاحظات امنیت مرزی سعودی تلقی شد و مقاومت محلی علیه حوثیها در شمال غرب و مرکز یمن را پیچیده کرد، و حملات هوایی سعودی در اواخر دسامبر به عقبنشینی نیروهای STC و کاهش حضور امارات در یمن کمک کرد.
ادامه تنشها در طول جنگ با ایران
نقاط تنش دیگر در طول بهار نشان داد که شکاف بین ریاض و ابوظبی به فاز اول — و پرتحرکترین — جنگ با ایران نیز کشیده شده بود. اواخر آوریل، سه هفته پس از آنکه آتشبس آمریکا و اسرائیل با ایران اجرا شد، امارات اعلام کرد که از اوپک خارج میشود و تنها با دو روز اطلاع قبلی این تصمیم را اجرا کرد.
در طول تابستان گزارشهایی منتشر شد که نشان میداد انتقالات مالی از عربستان سعودی به حسابهای مستقر در امارات دچار اختلال یا تأخیر شده است. امارات سپس بهوضوح در ائتلاف 14 عضوی Multinational Maritime Defense Alliance که در اواخر ژوئیه توسط عربستان برای حفاظت از کشتیرانی در دریای سرخ در برابر حملات حوثیها راهاندازی شد، غایب بود و همچنین در Mecca Joint Defense Agreement که در اوایل اوت توسط ریاض با ترکیه و پاکستان امضا شد، حضور نداشت.

اظهارات ژوئیه نشانه وحدت موقتی
در حالی که هیچکدام از این موارد اختلاف نشاندهنده شکافی سیاسی به مانند قطع روابط با قطر در سالهای 2017-21 نبود، با این وجود روشنکننده جنبههایی از یک رابطه دوجانبه بود که تحت فشار قابلتوجهی قرار داشت. با این حال، وخامت شدید در ماه ژوئیه در همزیستی شکننده بین عربستان سعودی و حوثیها، که پس از سفر یک هیأت حوثی به ایران برای شرکت در مراسم تشییع رهبر فقید عالی، آیتالله علی خامنهای آغاز شد، دینامیک امنیتی منطقهای را که پادشاهی با آن مواجه بود تغییر داد.
بدینرو ممکن است تصادفی نبوده باشد که مقامات ارشد سعودی و اماراتی در 21 ژوئیه بهطور همزمان بیانیههایی صادر کردند که بر پیوندهای تاریخی نزدیک و رابطه کنونی خود تأکید داشتند، همان روزی که ترکی الشیخ، مشاور دربار سلطنتی سعودی، تصویری از خالد بن سلمان و منصور بن زاید منتشر کرد که در کنار هم با لبخند و آرام دیده میشدند.
حملات حوثیها بازی را تشدید کرد
اگر اظهارات و عکس 21 ژوئیه نمایش عمومی وحدت بودند، تحولات پس از آن میزان خطر را افزایش داده است. حملات حوثیها راهحل سعودی در دریای سرخ برای دور زدن محدودیتها در تنگه هرمز (که خود نشانههایی از کاهش دارد) را تهدید کرد و احتمال همگرایی جبهههای ایران و یمن را مطرح ساخت، درست در زمانی که خوشبینی ناشی از امضای تفاهمنامه بین آمریکا و ایران در اواسط ژوئن نیز در حال فروپاشی بود.
در مواجهه با چشمانداز دوره طولانی درگیریهای پیوسته و قطعشونده و، در مورد عربستان، حملات موشکی و پهپادی از شبهنظامیان همسو با ایران در عراق و همچنین حوثیهای مورد حمایت ایران در یمن، نیاز به دستکم ترمیم روابط با امارات نقش فوریت و کاربری بیشتری یافت. با توجه به اینکه خالد بن سلمان پرونده یمن را از سوی سعودی مدیریت میکند و منصور بن زاید نقش گستردهتری در پروندههای منطقهای امارات ایفا میکند، دیدار آنها در 21 سپتامبر احتمالاً بهمنظور اعلام این بود که یخزدایی ژوئیه (که با عکس مشترک آنها نمادین شده بود) واقعی است.
آشتی عربستان و امارات منطقۀ راهبرد یمن را بازتعریف میکند
با افزایش شواهد احتمال تشدید قریبالوقوع تنشها میان عربستان و حوثیها، هر اقدامی که سعودیها بتوانند برای تقویت نیروهای پراکنده در مناطق جنوبی و شرقی یمن که تحت کنترل حوثیها نیستند انجام دهند، ممکن است برای آنچه بعداً رخ میدهد حیاتی شود.
در مرحلۀ آغازین عملیات ائتلاف در یمن در 2015، امارات مؤثرترین عضو بود و نقش حیاتی در عقب راندن حوثیها از عدن داشت، در حالی که گروههای مورد حمایت امارات در جنوب یمن نیز از مؤثرترین نیروها در میدان بودند. آن نیروها، از جمله نیروهای مقاومت ملی در جنوبغربی یمن، پس از خروج امارات در ژانویه حمایت اماراتی خود را از دست دادند و قادر نبودند از پیشروی حوثیها برای تصرف مکّه و استقرار بر کران باب المندب در اوایل سپتامبر جلوگیری کنند.

هماهنگسازی نیروها علیه حوثیها
بنابراین محتمل است که آشتی سعودی-اماراتی با هدف امکانپذیر ساختن رویکردی هماهنگتر برای مدیریت نیروهای مقابل حوثیها در جنوب و مرکز یمن طراحی شده است. در مواجهه با تهدید جدید از جانب حوثیها و احتمال ادامهی تنشها با Iran will continue تا آیندهای نامعلوم، به نظر میرسد ریاض و ابوظبی، و به تبع آن احتمالاً دیگر چهار کشور شورای همکاری خلیج، نتیجه گرفتهاند که جبهۀ متحد راه پیش رو است، بهویژه اگر آتشبس یمن که از 2022 برقرار بوده بهطور قطعی فروپاشد.
هنوز بعید است که امارات دوباره در یمن وارد عمل شود، اما این کشور ظرفیت و شبکههایی برای اعمال نفوذ را حفظ کرده است. و همراستاشدن امارات، بهجای رقابت با عربستان، دستکم یکی از مسائلی را حل میکند که در غیر این صورت خطر داشت تلاش دهساله اخیر برای مقابله با تهدیدی که حوثیها برای کشورهای خلیج ایجاد کرده بودند را بهشدت تضعیف کند.

